Hidrosel (Su Fıtığı)

Hidrosel Kimlerde Görülür?

Hidrosel her yaşta görülebilir ancak en sık şu gruplarda ortaya çıkar:

• ✓Yeni doğan erkek bebeklerde
• ✓40 yaş üzerindeki erkeklerde
• ✓Testis enfeksiyonu geçirenlerde
• ✓Testis travması yaşayanlarda
• ✓Kasık veya testis ameliyatı geçirenlerde

Hidrosel Neden Olur?

Hidroselin oluşmasının birçok nedeni olabilir.

1. Doğumsal Hidrosel

Bebeklerde karın boşluğu ile testis torbası arasındaki kanalın kapanmaması sonucu oluşur. Çoğu bebekte ilk 1-2 yıl içinde kendiliğinden düzelebilir.

2. Enfeksiyonlar

Testis veya epididim iltihabı sonrasında zarlar arasında sıvı birikimi gelişebilir.

3. Travmalar

Testise alınan darbeler sonrasında hidrosel oluşabilir.

4. Cerrahi İşlemler

Kasık fıtığı veya varikosel ameliyatı sonrasında bazı hastalarda hidrosel gelişebilir.

5. Nedeni Bilinmeyen (İdiyopatik) Hidrosel

Yetişkinlerde en sık görülen hidrosel tipi budur. Belirgin bir neden saptanamayabilir.

Hidrosel Belirtileri

Hidroselin en önemli belirtisi testis torbasındaki şişliktir.

Diğer belirtiler şunlardır:

• ✓Testis torbasında büyüme
• ✓Ağırlık hissi
• ✓Gün sonunda artan rahatsızlık
• ✓Yürürken sürtünme hissi
• ✓Büyük hidrosellerde oturma ve hareket sırasında zorlanma

Genellikle şiddetli ağrı görülmez. Ağrı varsa farklı bir hastalık araştırılmalıdır.

Hidrosel Kansere Dönüşür mü?

Hayır. Hidrosel kanser değildir ve kansere dönüşmez.

Ancak bazı testis tümörleri hidrosel ile birlikte görülebileceği için özellikle yeni gelişen tek taraflı şişliklerde ürolojik değerlendirme yapılmalıdır.

Hidrosel Kısırlık Yapar mı?

Çoğu hidrosel doğrudan kısırlığa neden olmaz.

Ancak çok büyük hidroseller uzun süre devam ederse testisin ısısını artırabilir ve sperm üretimini olumsuz etkileyebilir.

Hidrosel Nasıl Teşhis Edilir?

Tanı çoğu zaman fizik muayene ile konur.

Gerekli durumlarda şu tetkikler yapılabilir:

• ✓Skrotal ultrason
• ✓Renkli Doppler ultrason
• ✓Gerekirse kan ve idrar testleri

Ultrason sayesinde hidrosel; kasık fıtığı, testis tümörü veya diğer hastalıklardan kolayca ayırt edilebilir.

Hidrosel Tedavisi

Tedavi hastanın yaşına, hidroselin büyüklüğüne ve şikâyetlerine göre planlanır.

1. Takip

Şikâyet oluşturmayan küçük hidroseller belirli aralıklarla takip edilebilir.

2. Hidrosel Ameliyatı

Kalıcı tedavinin en etkili yöntemi cerrahidir.

Ameliyat sırasında:

• ✓Biriken sıvı boşaltılır.
• ✓Sıvının tekrar oluşmasına neden olan zar düzeltilir veya çıkarılır.

Bu işlem hidroselektomi olarak adlandırılır ve başarı oranı oldukça yüksektir.

3. İğne ile Sıvı Boşaltılması

Bazı hastalarda geçici rahatlama sağlamak amacıyla sıvı boşaltılabilir. Ancak sıvı çoğu zaman tekrar biriktiği için kalıcı çözüm değildir.

Hidrosel Kendiliğinden Geçer mi?

• ✓Bebeklerde görülen hidrosellerin önemli bir kısmı ilk 1-2 yıl içinde kendiliğinden düzelebilir.
• ✓Yetişkinlerde gelişen hidroseller ise genellikle kendiliğinden kaybolmaz.

Hidrosel Ameliyatı Sonrası İyileşme

Hidroselektomi sonrası:

• ✓Hastalar genellikle aynı gün veya ertesi gün taburcu olabilir.
• ✓Hafif ağrı ve şişlik birkaç hafta sürebilir.
• ✓Kısa süre ağır egzersiz ve cinsel ilişkiden kaçınılması önerilir.
• ✓Çoğu hasta kısa sürede normal yaşamına döner.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Aşağıdaki durumlarda mutlaka bir üroloji uzmanına başvurulmalıdır:

• ✓Testis torbasında yeni başlayan şişlik varsa
• ✓Şişlik giderek büyüyorsa
• ✓Ağrı veya kızarıklık geliştiyse
• ✓Travma sonrası şişlik oluştuysa
• ✓Şişliğe ateş veya idrar şikâyetleri eşlik ediyorsa

Sonuç

hidrosel, erkeklerde sık görülen ve halk arasında su fıtığı olarak bilinen iyi huylu bir hastalıktır. Genellikle ağrısız seyretse de büyüdüğünde yaşam kalitesini olumsuz etkileyebilir. Fizik muayene ve ultrason ile kolayca teşhis edilir. Şikâyet oluşturan veya büyük hidrosellerde cerrahi tedavi kalıcı ve başarılı sonuçlar sağlar. Erken değerlendirme sayesinde hem altta yatan önemli hastalıklar dışlanabilir hem de uygun tedavi planlanabilir.